Datum: 15 augustus 2006
Een protocol is niet meer dan een afgesproken manier van werken of iets specifieker gezegd een voorschrift waarin vastgelegd is hoe in welke situatie gehandeld dient te worden. In de meeste protocollen wordt de behandeling sessie voor sessie beschreven. Bij voor wetenschappelijk onderzoek ontwikkelde behandelingen blijft het hier vaak bij. Theoretische verantwoording en behandelprincipes worden immers wel beschreven in het verslag van het onderzoek. Voor protocollen die geschikt zijn voor de klinische praktijk ligt dit anders. Een protocol voor de klinische praktijk is niet slechts een kookboek, waarin de therapeut stap voor stap door de behandeling geleid wordt. De theorie waarop de behandeling is gebaseerd, de onderzoeksgegevens, en de gebruikte technieken en strategieën moeten ook beschreven worden, opdat de therapeut (en daarmee ook de cliënt) inzicht heeft in het waarom van de stappen in de verschillende sessies beschreven. In protocollen voor de klinische praktijk worden de gebruikte technieken en strategieën in een aparte sectie beschreven, evenals oplossingen voor mogelijke problemen, indicaties om de behandeling te beëindigen en meetinstrumenten om het effect van de behandeling vast te stellen.
De meeste behandelprotocollen zijn tot nu toe vrij algemeen. Er zijn behandelprotocollen voor angststoornissen of voor gedragsstoornissen. Waarschijnlijk zal dit niet zo blijven. Behandelprotocollen werken niet voor alle kinderen. Wanneer we weten waaraan dat ligt, bij welke kinderen of bij welk soort problemen of in welke omstandigheden een bepaald protocol niet effectief is, kunnen aanpassingen aan het protocol gemaakt worden voor die specifieke omstandigheden. Waarschijnlijk gebeurt dit op individuele schaal allang. Therapeuten gebruikten bijvoorbeeld andere technieken dan staan beschreven om cognities te veranderen of ouders worden op een andere manier dan gebruikelijk bij de behandeling betrokken. Ook wanneer dwingend wordt vastgesteld dat er alleen nog maar protocollair behandeld mag worden, zouden deze vrijheden moeten blijven bestaan. Een motivering voor de toegepaste veranderingen zou de enige voorwaarde moeten zijn. Al die veranderingen zouden later voor een verfijning van het protocol kunnen zorgen.
