Laatste update: 06-11-2009
Meewerkende experts: C. Ketelaars, N. Bouman 

Methylfenidaat en d-amfetamine

Algemeen  

In Nederland worden methylfenidaat (Ritalin®), de slow release vormen van methylfenidaat (Concerta®, Equasym XL®, Medikinet CR®) en d-amfetamine voorgeschreven.

Werkingsmechanisme

De stimulantia versterken de dopaminerge en noradrenerge signaaloverdracht door het vrijkomen van deze neurotransmitters te stimuleren en tegelijkertijd de heropname te remmen.

D-amfetamine stimuleert het vrijkomen van recent aangemaakte neurotransmitters, terwijl methylfenidaat de release uit de langetermijn neurotransmitteropslag stimuleert. Methylfenidaat toont bij vergelijkend onderzoek iets vaker een gunstiger effect aan dan d-amfetamine. Bij d-amfetamine treden wat vaker bijwerkingen op (slaapproblematiek en negatieve emoties). Opmerkelijk is, dat een groot deel van de non-responders op het ene middel wel reageert op het andere middel ^{1, 2}. D-amfetamine heeft een iets langere werkingsduur dan methylfenidaat.

Effectiviteit/indicaties

Methylfenidaat en d-amfetamine zijn effectief bevonden voor ADHD en ADHD met co-morbide beelden zoals ODD, angst, depressie en tics.